Trycholog czy dermatolog: do kogo iść z problemem włosów
Kiedy włosy zaczynają wypadać, pierwsze pytanie brzmi zwykle: do kogo właściwie się z tym udać. W internecie obok siebie reklamują się gabinety trychologiczne i poradnie dermatologiczne, a oferta wygląda podobnie. Różnica jest jednak zasadnicza i dotyczy nie tyle zakresu usług, co uprawnień oraz tego, co wolno zrobić po postawieniu rozpoznania.
Kim jest trycholog
Trychologia to dziedzina zajmująca się włosami i skórą głowy. W Polsce trycholog nie jest zawodem medycznym. Nie ma ustawy regulującej ten tytuł, nie ma obowiązkowego kształcenia ani rejestru, a używać go może w praktyce każdy, kto ukończy kurs. Poziom przygotowania bywa więc bardzo różny: od kosmetologów po studiach z solidną wiedzą i wieloletnią praktyką po osoby po kilkudniowym szkoleniu.
Dobry trycholog potrafi ocenić kondycję skóry głowy, rozpoznać typowe problemy pielęgnacyjne, dobrać preparaty, zaproponować zabiegi kosmetologiczne i wykonać oglądanie skóry głowy w powiększeniu. Czego zrobić nie może: nie postawi diagnozy lekarskiej, nie zleci ani nie zinterpretuje badań w sensie medycznym, nie wypisze recepty i nie poprowadzi leczenia choroby.
Kim jest dermatolog
Dermatolog to lekarz po studiach medycznych i kilkuletniej specjalizacji z dermatologii i wenerologii. Choroby włosów i skóry owłosionej głowy są częścią jego specjalizacji.
Dermatolog stawia rozpoznanie, zleca i interpretuje badania laboratoryjne, wyklucza choroby ogólnoustrojowe, w razie potrzeby pobiera wycinek skóry do badania histopatologicznego i przepisuje leki, w tym te dostępne wyłącznie na receptę. Może też pokierować pacjenta dalej, na przykład do endokrynologa czy ginekologa, jeśli przyczyna leży poza skórą.
Kiedy wystarczy gabinet trychologiczny
Opieka trychologiczna ma sens tam, gdzie problem jest pielęgnacyjny, a nie chorobowy. Dotyczy to przetłuszczającej się lub przesuszonej skóry głowy, podrażnień po zabiegach fryzjerskich, źle dobranej pielęgnacji, osłabienia włosów po farbowaniu i prostowaniu, a także prowadzenia pacjenta w okresie odbudowy, gdy rozpoznanie jest już postawione, a leczenie przyczynowe wdrożone.
Kiedy konieczny jest lekarz
Są sytuacje, w których pominięcie lekarza kosztuje czas, a czasem trwałą utratę włosów.
- Nagłe, rozlane wypadanie włosów. Wymaga wykluczenia niedoborów, chorób tarczycy i innych przyczyn ogólnoustrojowych, czyli badań krwi i ich interpretacji.
- Ogniska całkowitego wyłysienia o gładkiej powierzchni. To obraz łysienia plackowatego, choroby autoimmunologicznej, którą leczy się lekami.
- Zaczerwienienie, łuszczenie, ból, świąd, krostki lub strupy na skórze głowy. Może za tym stać łuszczyca, atopowe zapalenie skóry, grzybica lub zapalenie mieszków.
- Bliznowacenie. Skóra w miejscu przerzedzenia jest gładka, błyszcząca, bez widocznych ujść mieszków. Łysienia bliznowaciejące niszczą mieszek nieodwracalnie, dlatego liczy się każdy miesiąc.
- Postępujące przerzedzenie z cofaniem linii włosów lub poszerzaniem przedziałka. Łysienie androgenowe leczy się preparatami, z których część jest wyłącznie na receptę.
- Wypadanie włosów u dziecka oraz u kobiety z zaburzeniami miesiączkowania, trądzikiem i nadmiernym owłosieniem. To wskazanie do diagnostyki hormonalnej.
Jak wygląda diagnostyka u dermatologa
Wizyta zaczyna się od wywiadu, w którym szukamy zdarzeń sprzed 2 do 4 miesięcy, bo tyle wynosi opóźnienie między bodźcem a wypadaniem włosów. Pytamy o przebyte infekcje, porody, operacje, diety, leki i choroby przewlekłe.
Następnie wykonujemy badanie trichoskopowe, czyli oglądanie skóry głowy w powiększeniu rzędu kilkudziesięciu razy. Trichoskopia pozwala ocenić grubość i zróżnicowanie średnicy włosów, stan ujść mieszków, obecność cech typowych dla konkretnych chorób oraz odróżnić łysienie bliznowaciejące od niebliznowaciejącego. Badanie jest nieinwazyjne i bezbolesne.
Trzeci element to badania krwi. Standardowo morfologia, ferrytyna, TSH z hormonami tarczycy, witamina D, a zależnie od obrazu również androgeny, prolaktyna czy parametry stanu zapalnego. Warto podkreślić, że prawidłowa morfologia nie wyklucza niedoboru żelaza, bo zapasy widoczne w ferrytynie wyczerpują się znacznie wcześniej niż hemoglobina.
W wybranych przypadkach, zwłaszcza przy podejrzeniu łysienia bliznowaciejącego, konieczne jest pobranie wycinka skóry do badania histopatologicznego. Tę procedurę może wykonać wyłącznie lekarz.
Trycholog czy dermatolog: praktyczna odpowiedź
Jeśli problem dotyczy kondycji włosów i skóry głowy, a wypadanie nie wykracza poza normę, gabinet trychologiczny bywa wystarczający i tańszy. Jeśli włosów ubywa w sposób, który widać w lustrze, jeśli zmiana jest miejscowa albo towarzyszą jej objawy ze strony skóry, zaczynaj od lekarza. Rozpoznanie ustala kierunek całej dalszej terapii, a postawić je może tylko lekarz.
Najbezpieczniejsza kolejność wygląda tak: najpierw diagnoza dermatologiczna wraz z trichoskopią i badaniami, potem leczenie przyczyny, a dopiero na tym tle pielęgnacja i zabiegi wspomagające. Odwrotna kolejność kończy się zwykle kilkoma miesiącami straconymi na kosmetyki, podczas gdy proces chorobowy postępuje.
Leczenie w Klinice Krajewski
W naszej klinice problemami włosów zajmują się lekarze dermatolodzy. Ścieżka pacjenta obejmuje konsultację dermatologiczną, trichoskopię i, w razie potrzeby, badania laboratoryjne. Na tej podstawie planujemy leczenie łysienia, które może obejmować terapię miejscową i ogólną, osocze bogatopłytkowe, metodę Regenera, a w wybranych przypadkach przeszczep włosów. Koszty poszczególnych procedur znajdziesz w cenniku leczenia łysienia.
Najczęstsze pytania
Co jest lepsze: dermatolog czy trycholog?
Przy podejrzeniu choroby, czyli przy nagłym lub postępującym wypadaniu włosów, ogniskach wyłysienia i objawach ze strony skóry głowy, właściwym wyborem jest dermatolog, ponieważ tylko lekarz postawi rozpoznanie i wdroży leczenie. Gabinet trychologiczny sprawdza się przy problemach pielęgnacyjnych i we wspieraniu terapii już rozpoczętej.
Kiedy iść do specjalisty od włosów?
Gdy wypadanie utrzymuje się dłużej niż miesiąc i wyraźnie przekracza 100 włosów dziennie, gdy pojawia się miejscowe przerzedzenie lub ognisko wyłysienia, gdy skóra głowy swędzi, boli, łuszczy się albo jest zaczerwieniona, a także gdy włosom towarzyszą inne objawy ogólne.
Z jakimi badaniami iść do specjalisty?
Nie musisz przychodzić z gotowymi wynikami, zakres badań dobiera lekarz po wywiadzie i trichoskopii. Jeśli jednak masz aktualne wyniki morfologii, ferrytyny, TSH lub witaminy D, weź je ze sobą. Przydatna jest też lista przyjmowanych leków i suplementów.
Czy trichoskopia boli?
Nie. To bezbolesne i nieinwazyjne oglądanie skóry głowy w powiększeniu. Nie wymaga znieczulenia ani żadnego przygotowania poza umyciem głowy dzień wcześniej i przyjściem bez lakierów i pudrów do włosów.
